Xét nghiệm chức năng tuyến giáp

Tuyến giáp gồm hai thùy nối với nhau bởi eo tuyến. Tuyến giáp rất giàu mạch máu, tốc độ dòng máu tới tuyến giáp là khoảng 5 ml/g/phút.

Tuyến giáp là bộ phận rất giàu mạch máu
Tuyến giáp là bộ phận rất giàu mạch máu 

Tuyến giáp nằm ngay dưới thanh quản, là tuyến nội tiết thuần túy lớn nhất, trong đó tế bào nang bài tiết hormon thyroxine, tế bào cạnh nang bài tiết calcitonin.

Đại cương về hormon tuyến giáp

Tuyến giáp có khả năng bắt giữ iod, sau đó oxy hóa iod và iod hóa thyroglobulin. Khi ghép hai phân tử iodotyrosine trong thyroglobulin sẽ tạo ra các hormon T3 và T4. Cuối cùng thyroglobulin bị ly giải.

Ở tuyến giáp phần lớn hormon T4 và T3 gắn với protein trong tuần hoàn, một lượng rất nhỏ tự do. Protein vận chuyển chính là TBG, ngoài ra còn có prealbumin và albumin. Tuy lượng hormon T4 bình thường cao gấp 50 lần T3 nhưng FT4 chỉ gấp 2 – 3 lần FT3. Quá trình thoái hóa hormon T3 và T4 diễn ra theo cơ chế khử iod và chuyển hóa ở mô, có thể liên hợp ở gan và bài tiết ra ngoài qua mật.

Hormon tuyến giáp đóng vai trò quan trọng đối với cơ thể. Hormon tuyến giáp giúp trưởng thành của não và xương bào thai, tăng tốc độ chuyển hóa cơ bản, tăng nhịp tim và sức co bóp của cơ tim, tăng nhạy cảm của hệ tim mạch và thần kinh với catecholamin, tăng tổng hợp protein, tăng chuyển hóa xương và tăng glucose đồng thời giảm cholesterol máu.

Xét nghiệm chức năng tuyến giáp
Xét nghiệm chức năng tuyến giáp

Các xét nghiệm đánh giá chức năng tuyến giáp

Máu thường được thu thập trong ống không chống đông, có thể sử dụng chất chống đông. Trong quá trình thu thập mẫu này cần lưu ý tránh hiện tượng huyết tán và mỡ máu cao.

Các xét nghiệm đánh giá chức năng tuyến giáp có thể chia nhóm thành nhóm đánh giá chức năng tuyến giáp bao gồm xét nghiệm hormon TSH, T4, FT4 và T3, FT3; nhóm xét nghiệm tìm nguyên nhân gây rối loạn chức năng tuyến giáp như xét nghiệm thyroglobulin, sinh thiết tuyến giáp, siêu âm. Đối với định lượng hormon TSH là xét nghiệm nhạy nhất, đặc hiệu nhất và tin cậy trong việc đánh giá chức năng tuyến giáp. Khi có suy giáp tiên phát thì nồng độ TSH tăng, cường giáp tiên phát có nồng độ TSH giảm hoặc không phát hiện được. Bên cạnh đó, người ta đã ghi nhận hơn 99% lượng hormon T3 và T4 trong máu có gắn protein, nồng độ các hormon này có thể thay đổi trong trường hợp có thai. Nồng độ hormon T3, T4 tự do không phụ thuộc vào protein nên xét nghiệm định lượng các hormon này có độ tin cậy cao hơn trong chẩn đoán rối loạn chức năng tuyến giáp.

Như vậy TSH và FT4 là xét nghiệm tốt nhất đánh giá chức năng tuyến giáp, FT3 có thể định lượng khi nghi ngờ cường giáp. Mặc dù vậy cũng có nhiều bệnh lý không phải tuyến giáp gây bất thường kết quả xét nghiệm chức năng tuyến giáp.

 Nguồn: yduocbinhduong.info